Heffingsvrij vermogen 2027: wat kost de verlaging naar € 30.846 u?

Door Redactie Box3Wacht · Bijgewerkt: 17 oktober 2026, volgende update uiterlijk 2 november

In het kort

In 2026 is het heffingsvrij vermogen € 59.357 per persoon. Op Prinsjesdag ging het kabinet voor 2027 nog uit van € 60.098.
Twee weken later stelde het kabinet € 30.846 per persoon voor (het niveau van 2020) en een hoger forfait voor beleggingen en vastgoed: 7,87%.
Het gevolg: wie per persoon tussen € 30.846 en € 60.098 heeft, gaat voor het eerst box 3-belasting betalen. Wie meer heeft, betaalt meer, en beleggers het meest.
Het bedrag is niet definitief. Het kabinet heeft toegezegd de dekking aan te passen om kleine spaarders te ontzien. Uiterlijk 2 november is er meer duidelijkheid.

Over de eerste € 59.357 van uw vermogen betaalt u in 2026 geen box 3-belasting. Voor 2027 stelt het kabinet voor dat bedrag bijna te halveren. In de Tweede Kamer is daar veel kritiek op gekomen. Hieronder leest u wat er is voorgesteld, wat het u kan kosten en hoe zeker het is.

Wat geldt er nu, in 2026?

In 2026 is het heffingsvrij vermogen € 59.357 per persoon, of € 118.714 samen met een fiscale partner. De Belastingdienst rekent met fictieve rendementen: 1,28% voor banktegoeden, 6,00% voor beleggingen en andere bezittingen en 2,70% voor schulden (Belastingdienst). Van dat fictieve rendement wordt het deel belast dat bij uw vermogen boven het heffingsvrij vermogen hoort, tegen 36%. De percentages voor banktegoeden en schulden zijn voorlopig en worden begin 2027 definitief vastgesteld. Box 3 kijkt naar de waarde van uw bezittingen en schulden op 1 januari (Belastingdienst).

Wat stond er in het Belastingplan 2027?

Op Prinsjesdag (15 september 2026) ging het kabinet nog uit van een gewone indexatie. In de fiscale sleuteltabel 2027 staan een heffingsvrij vermogen van € 60.098 en een tarief van 36%. Een forfait voor beleggingen staat niet in de sleuteltabel. Volgens de memorie van toelichting bij de novelle komt de verhoging van 1,5 procentpunt bovenop de gewone jaarlijkse berekening, en wordt het forfait daarmee 7,87%. Zonder de novelle zou het dus 6,37% zijn.

Wat wil het kabinet nu?

Op 29 september kwam het kabinet met nieuwe plannen om de snellere invoering van de vermogenswinstbelasting in 2028 te betalen (Kamerbrief 29 september 2026). Die staan in de novelle die nu bij de Raad van State ligt (memorie van toelichting):

Heffingsvrij vermogen 2027: € 30.846 per persoon. Dat is het niveau van 2020. Met een fiscale partner is dat samen € 61.692.
Forfait overige bezittingen 2027: 7,87%. Dat is 1,5 procentpunt hoger dan anders. Zo wil het kabinet ook huurinkomsten en het voordeel van eigen gebruik van onroerende zaken in box 3 meetellen.
Tegenbewijs blijft mogelijk. Is uw werkelijke rendement over uw hele vermogen lager dan het forfaitaire rendement, dan wordt alleen het werkelijke rendement belast.

Rekenvoorbeelden: wat kost het u?

We volgen de rekenmethode van de Belastingdienst. Het percentage voor banktegoeden in 2027 is nog niet bekend. Ter illustratie rekenen we met dat van 2026 (1,28%). Voor beleggingen gebruiken we 6,37% zonder de novelle (7,87% min de verhoging van 1,5 procentpunt) en 7,87% met de novelle. Eigen berekening, afgerond op hele euro's.

Situatie	2026	2027 zonder novelle (€ 60.098)	2027 met novelle (€ 30.846)
Alleenstaande, € 50.000 spaargeld	€ 0	€ 0	€ 88
Alleenstaande, € 100.000 beleggingen	€ 878	€ 915	€ 1.959
Fiscale partners, samen € 100.000 spaargeld	€ 0	€ 0	€ 177

Zo komen we aan € 1.959. Het fictieve rendement is 7,87% van € 100.000, dus € 7.870. Het deel boven het heffingsvrij vermogen is € 69.154, ofwel 69,15% van uw vermogen. Het belaste voordeel is dan 69,15% van € 7.870, dus € 5.442. Daarover betaalt u 36%: € 1.959.

Wie merkt het het meest?

Wie per persoon tussen € 30.846 en € 60.098 heeft, gaat van niets naar wél betalen. Bij alleen spaargeld gaat het om bedragen tot ongeveer € 135 per persoon per jaar.

Wie al boven € 60.098 zit, gaat er ook op achteruit. Bij alleen spaargeld is dat ongeveer € 135 per persoon per jaar extra, ongeacht hoeveel u meer hebt: € 29.252 extra belast vermogen × 1,28% × 36% (eigen berekening). Voor beleggers en eigenaren van vastgoed in box 3 stijgt bovendien het forfait. In het voorbeeld hierboven gaat de rekening van ongeveer € 915 naar € 1.959, meer dan het dubbele.

Onze box 3-calculator rekent 2026, 2027 (met en zonder novelle) en 2028 door.

Hoe zeker is dit?

Niet zeker. De bedragen staan in de novelle als 'technische invulling' van de dekking (Kamerbrief 9 oktober 2026). Het kabinet schrijft zelf dat er voor onderdelen daarvan onvoldoende politiek draagvlak is en dat het alternatieve dekkingsvoorstellen uitwerkt om kleine spaarders te ontzien (memorie van toelichting). Op 6 oktober nam de Tweede Kamer de motie-Grinwis c.s. aan, die vraagt het heffingsvrij rendement voor 2028 te verhogen (motie, stemmingsuitslag). Op 16 oktober meldde staatssecretaris Eerenberg dat het kabinet aan een andere dekking werkt en die motie daarin meeneemt (Kamerbrief 16 oktober). Volgens het verslag van de Eerste Kamer zei minister Heinen in een overleg op 5 oktober dat de voorgestelde beperking van het heffingsvrij vermogen niet de definitieve grens wordt. Senatoren stelden ook vragen over de beperkte vrijstelling: met spaargeld moeten mensen tegenslagen kunnen opvangen, en € 50.000 per persoon werd daarbij een aanvaardbaar bedrag genoemd (Eerste Kamer). Het kabinet heeft toegezegd vóór de indiening van de novelle een aangepaste dekking op te nemen (Kamerbrief 9 oktober 2026).

Het vervolg: rond 28 oktober brengt de Raad van State advies uit. Uiterlijk 2 november wil de staatssecretaris de novelle bij de Tweede Kamer indienen, met de aangepaste dekking (Kamerbrief 14 oktober, Kamerbrief 9 oktober). Daarna moeten de Tweede én de Eerste Kamer nog instemmen, de Eerste Kamer vóór 31 december 2026 (Kamerbrief 29 september). Volg het op onze wetstracker.

Wat betekent dit voor u?

Wacht met grote beslissingen. € 30.846 is een voorstel, geen wet, en het kabinet heeft al toegezegd de dekking aan te passen.
1 januari 2027 is de peildatum. Box 3 kijkt naar uw vermogen op 1 januari (Belastingdienst). Welke regels er ook komen, dat is de peildatum voor 2027.
Belegt u of hebt u vastgoed? Houd uw werkelijke rendement over 2027 bij. Is dat lager dan het forfaitaire rendement, dan kunt u dat via de tegenbewijsregeling laten zien.
Hebt u een fiscale partner? U mag de grondslag sparen en beleggen in elke verhouding verdelen, zolang het totaal klopt (Belastingdienst).
Op 2 november weet u meer. Dan werken we de bedragen in dit artikel bij. Meld u aan voor de nieuwsbrief om het meteen te horen. Wat er vanaf 2028 verandert, leest u in Box 3 in 2028.

Krijg op 2 november de nieuwe bedragen in uw mail

Uiterlijk 2 november stuurt het kabinet de aangepaste box 3-plannen naar de Tweede Kamer. Wij zetten de nieuwe bedragen en wat ze voor u betekenen dezelfde week op een rij. Gratis, afmelden kan altijd.

Aanmelden voor de nieuwsbrief

Rekenhulpen op Box3Wacht: box 3-calculator 2026, 2027 en 2028 · AOW-rekenaar · wetstracker box 3 · Tax Freedom Day-tool · gratis nieuwsbrief

Veelgestelde vragen

Wat is het heffingsvrij vermogen in 2027?

Dat staat nog niet vast. Het Belastingplan 2027 ging uit van € 60.098 (sleuteltabel), de novelle van € 30.846 per persoon (memorie van toelichting). Het kabinet heeft toegezegd vóór de indiening een aangepaste dekking op te nemen (Kamerbrief 9 oktober).

Geldt de € 30.846 per persoon of per huishouden?

Per belastingplichtige (memorie van toelichting). Met een fiscale partner hebt u samen € 61.692.

Waarom gaat het forfait voor beleggingen naar 7,87%?

Het kabinet wil huurinkomsten en het voordeel van eigen gebruik van onroerende zaken meetellen in het forfait voor overige bezittingen. Daarom gaat het 1,5 procentpunt omhoog (memorie van toelichting).

Kan ik nog iets doen als mijn werkelijke rendement lager is?

Ja. Met de tegenbewijsregeling wordt alleen uw werkelijke rendement belast als dat over uw hele vermogen lager is dan het forfaitaire rendement (memorie van toelichting).

Wanneer weten we het definitieve bedrag?

Uiterlijk 2 november 2026 informeert het kabinet de Tweede Kamer over de wijzigingen (Kamerbrief 9 oktober). Definitief is het pas als beide Kamers hebben ingestemd.

Bronnen

Dit artikel is algemene informatie en geen persoonlijk belasting- of beleggingsadvies. Stand van zaken: 17 oktober 2026. Box3Wacht is een onafhankelijke informatiebron.